Bolesław Biegas (1877 Koziczyn – 1954 Paryż)

Przedwcześnie osierocony przez oboje rodziców, dzięki pomocy księdza Aleksandra Rzewnickiego, hrabiego Adama Krasińskiego, lekarza Franciszka Rajkowskiego oraz krytyka literackiego i filozofa Aleksandra Świętochowskiego zdołał rozwinąć swój talent artystyczny. W 1897 roku rozpoczął studia w krakowskiej Akademii Sztuk Pięknych, gdzie początkowo pobierał nauki w pracowni Alfreda Dauna, a następnie u Konstantego Laszczki. Twórczość rzeźbiarska artysty, dążąca do uproszczenia i zgeometryzowania form, daleka była jednak od zasad przekazywanych mu w szkole. Narastający konflikt z krakowską profesurą powodowany odrzuceniem praktykowanych na Akademii metod kształcenia w określonym stylu zakończyło ostatecznie wydalenie Biegasa z uczelni w 1901 roku (w związku ze skandalem wokół rzeźby Księga życia). W tym samym okresie prace artysty zyskały uznanie podczas prezentacji na X Wystawie Secesji Wiedeńskiej. 

Pod koniec 1901 roku, dzięki stypendium warszawskiego Towarzystwa Zachęty Sztuk Pięknych, Biegas wyjechał do Paryża. W stolicy Francji artysta związał się ze środowiskiem polskich artystów (utrzymywał ożywione kontakty między innymi z malarką Olgą Boznańską); był aktywnym członkiem Towarzystwa Historyczno-Literackiego. Swoje prace prezentował głównie na salonach artystycznych. Ekspozycje te były szeroko komentowane na łamach prasy przez najwybitniejszych krytyków artystycznych epoki, w tym Guillaume’a Apollinaire’a. Pokazy symbolicznych obrazów o zabarwieniu politycznym (w tym Wojny rosyjsko-japońskiej) na Salonach Niezależnych w 1907 i 1908 roku wywołały szeroką debatę na łamach prasy na temat cenzury artystycznej, ugruntowując pozycję Biegasa jako artysty niepokornego. 

W 1909 roku Biegas związał się z hinduską księżniczką Perinette Khurshedbanoo, którą uwiecznił na wielu obrazachDo jego najbardziej znanych realizacji malarskich należały tak zwane „portrety sferyczne,” postacie ujęte za pomocą abstrakcyjnej ornamentyki. Podczas I wojny światowej  stworzył serię obrazów Wampiry wojny, ilustrującą okrucieństwo i bezzasadność działań wojennych. Kolejną serią płócien była Mistyka Nieskończoności oraz cykl przedstawiający ważne osobistości ze świata kultury, utrzymane w onirycznej i symbolistycznej konwencji. Po II wojnie światowej powstały serie o politycznym wydźwięku  Narody i Politycy.

Wystawy w Villa la Fleur:

Wystawy indywidualne – wybór:

  • 1896: Księgarnia Wende, Warszawa
  • 1902: Salon de la Plume, Paryż
  • 1903: Galeria przy Newskim Prospekcie, Petersburg
  • 1905: Muzeum Miasta, Kijów
  • 1908: Galerie des Artistes Modernes, Paryż
  • 1912: Teatr Femina, Paryż
  • 1925: Galerie Andre Seligmann, Paryż
  • 1929: Galerie Bernheim-Jeune, Paryż
  • 1930: Arlington Gallery, Londyn
  • 1949: Le Plessis Robinson, Société d’Histoire et d’Etudes

Literatura:

  • Bolesław Biegas 1877-1954, katalog wystawy, Płock: Muzeum Mazowieckie w Płocku 2014.
  • Xavier Deryng, Biegas et les poètes, katalog wystawy, Paris: Bibliothèque Polonaise de Paris, 2014.
  • Xavier Deryng, Bolesław Biegas, Warszawa, 2011.
  • Xavier Deryng, Boleslas Biegas, Sculptures – peintures, katalog wystawy, Paris: Trianon de Bagatelle 1992.